Końskie figle
Czytaj „Czarnego Księcia” online – Rozdział 45. Nowy Rok Jerry’ego

Rozdział 45. Nowy Rok Jerry’ego
Dla niektórych ludzi Boże Narodzenie i Nowy Rok to bardzo wesoły czas; ale dla dorożkarzy i ich koni to żadne święto, choć może to być czas żniw. Jest tyle przyjęć, balów i otwartych miejsc rozrywki, że praca jest ciężka i często trwa do późna. Czasem woźnica i koń muszą czekać godzinami na deszczu albo na mrozie, trzęsąc się z zimna, podczas gdy rozbawieni ludzie w środku tańczą przy muzyce. Ciekawe, czy piękne damy kiedykolwiek myślą o zmęczonym dorożkarzu czekającym na kozłach i o jego cierpliwym zwierzęciu, które stoi, aż nogi zesztywnieją mu z zimna.
Teraz to mnie przypadała większość pracy wieczorami, bo byłem dobrze przyzwyczajony do stania, a Jerry bardziej się też obawiał, że Hotspur się przeziębi. W tygodniu świątecznym mieliśmy bardzo dużo pracy do późna, a Jerry paskudnie kaszlał; ale bez względu na to, jak późno wracaliśmy, Polly czekała na niego i wychodziła mu na spotkanie z latarnią, z niespokojną i zatroskaną twarzą.
W sylwestrowy wieczór mieliśmy zawieźć dwóch dżentelmenów do domu przy jednym z placów w West Endzie. Wysadziliśmy ich o dziewiątej i kazano nam przyjechać znowu o jedenastej, „ale” – powiedział jeden z nich – „ponieważ to wieczór karciany, możliwe, że będziesz musiał poczekać kilka minut, tylko się nie spóźnij”.
Kiedy zegar wybił jedenastą, byliśmy pod drzwiami, bo Jerry był zawsze punktualny. Zegar wydzwaniał kwadranse, jeden, drugi, trzeci, a potem wybił dwunastą, ale drzwi się nie otwierały.
Wiatr był bardzo zmienny i w ciągu dnia przynosił przelotne ulewy, ale teraz zaczął siec ostry deszcz ze śniegiem, który zdawał się nadlatywać ze wszystkich stron; było bardzo zimno i nie było się gdzie schronić. Jerry zszedł z kozła, podszedł i naciągnął mi jedną z derek trochę wyżej na szyję; potem przeszedł się raz czy dwa tam i z powrotem, tupiąc nogami; potem zaczął się okładać rękami, ale to wywołało u niego kaszel; otworzył więc drzwiczki dorożki i usiadł na dole, z nogami na chodniku, i tak był trochę osłonięty. Zegar wciąż wydzwaniał kwadranse, a nikt nie przychodził. O wpół do pierwszej zadzwonił do drzwi i zapytał służącego, czy będzie jeszcze tej nocy potrzebny.
„O tak, na pewno będziesz potrzebny” – powiedział służący – „nie możesz odjeżdżać, zaraz się skończy”, i Jerry znów usiadł, ale głos miał tak zachrypnięty, że ledwie go słyszałem.
Kwadrans po pierwszej drzwi się otworzyły i wyszli dwaj dżentelmeni; wsiedli do dorożki bez słowa i powiedzieli Jerry’emu, dokąd jechać, a było to prawie dwie mile. Nogi miałem zdrętwiałe z zimna i myślałem, że się potknę. Kiedy panowie wysiedli, ani słowem nie przeprosili, że kazali nam tak długo czekać, za to zezłościli się o opłatę; ale ponieważ Jerry nigdy nie brał więcej, niż mu się należało, tak też nigdy nie brał mniej, i musieli zapłacić za dwie godziny i kwadrans czekania; ale dla Jerry’ego były to ciężko zarobione pieniądze.
Wreszcie dotarliśmy do domu; ledwie mógł mówić, a kaszel miał straszny. Polly o nic nie pytała, tylko otworzyła drzwi i przyświecała mu latarnią.
„Czy mogę coś zrobić?” – zapytała.
„Tak; daj Jackowi coś ciepłego, a potem ugotuj mi kleiku”.
Powiedział to ochrypłym szeptem; ledwie mógł złapać oddech, ale jak zwykle mnie wytarł, a nawet wszedł na strych po dodatkową wiązkę słomy na moją ściółkę. Polly przyniosła mi ciepłą papkę z otrąb, po której zrobiło mi się dobrze, a potem zamknęli drzwi na klucz.
Następnego ranka długo nikt nie przychodził, a potem przyszedł tylko Harry. Wyczyścił nas, nakarmił i wymiótł stanowiska, a potem rozłożył z powrotem słomę, jakby to była niedziela. Był bardzo cichy, ani nie gwizdał, ani nie śpiewał. W południe przyszedł znowu i dał nam jedzenie i wodę; tym razem przyszła z nim Dolly; płakała, a z tego, co mówili, zrozumiałem, że Jerry jest niebezpiecznie chory i że lekarz uważa jego stan za ciężki. Tak minęły dwa dni, a w domu panowało wielkie strapienie. Widywaliśmy tylko Harry’ego, a czasem Dolly. Myślę, że przychodziła dla towarzystwa, bo Polly była stale przy Jerrym, a on musiał mieć zupełny spokój.
Trzeciego dnia, kiedy Harry był w stajni, ktoś zapukał do drzwi i wszedł gubernator Grant.
„Nie chciałem iść do domu, chłopcze” – powiedział – „ale chcę wiedzieć, jak się czuje twój ojciec”.
„Bardzo źle” – powiedział Harry – „gorzej już chyba być nie może; nazywają to »zapaleniem oskrzeli«; lekarz myśli, że dzisiejszej nocy rozstrzygnie się w jedną albo w drugą stronę”.
„To źle, bardzo źle” – powiedział Grant, kręcąc głową – „znam dwóch ludzi, którzy zmarli na to w zeszłym tygodniu; zabiera ich w mgnieniu oka; ale póki życia, póty nadziei, więc nie wolno ci tracić ducha”.
„Tak” – powiedział szybko Harry – „a lekarz powiedział, że ojciec ma większe szanse niż większość ludzi, bo nie pije. Mówił wczoraj, że gorączka jest tak wysoka, że gdyby ojciec był pijakiem, spaliłaby go jak kawałek papieru; ale wydaje mi się, że on myśli, że ojciec z tego wyjdzie; prawda, że pan też tak myśli, panie Grant?”
Gubernator wyglądał na zakłopotanego.
„Jeśli jest jakaś zasada, że dobrzy ludzie wychodzą z takich rzeczy, to na pewno wyjdzie, chłopcze; to najlepszy człowiek, jakiego znam. Zajrzę jutro z samego rana”.
Następnego dnia wcześnie rano już był.
„No i jak?” – zapytał.
„Ojcu jest lepiej” – powiedział Harry. – „Mama ma nadzieję, że z tego wyjdzie”.
„Dzięki Bogu!” – powiedział gubernator. – „A teraz musicie trzymać go w cieple i dbać, żeby się o nic nie martwił, i tu dochodzę do koni; widzisz, Jackowi dobrze zrobi tydzień czy dwa odpoczynku w ciepłej stajni, a możesz go łatwo przeprowadzić kawałek ulicą tam i z powrotem, żeby rozprostował nogi; ale ten młody, jeśli nie będzie miał pracy, wkrótce będzie, można powiedzieć, chodził po ścianach i stanie się dla ciebie trochę za trudny; a kiedy w końcu wyjedzie, zdarzy się wypadek”.
„Już tak jest” – powiedział Harry. – „Daję mu mało owsa, ale ma w sobie tyle ognia, że nie wiem, co z nim zrobić”.
„No właśnie” – powiedział Grant. – „Posłuchaj, powiedz mamie, że jeśli się zgodzi, będę przychodził po niego codziennie, dopóki czegoś się nie ustali, i zabierał go do porządnej pracy, a z tego, co zarobi, połowę przyniosę twojej mamie, i to pomoże na paszę dla koni. Twój ojciec należy do dobrej kasy zapomogowej, wiem, ale to nie utrzyma koni, a one przez cały ten czas będą tylko jadły i nic nie zarabiały; przyjdę w południe i dowiem się, co powiedziała” – i nie czekając na podziękowania Harry’ego, poszedł.
W południe chyba poszedł do Polly, bo razem z Harrym przyszli do stajni, zaprzęgli Hotspura i wyjechali.
Przez tydzień albo dłużej przychodził po Hotspura, a kiedy Harry mu dziękował albo wspominał o jego dobroci, zbywał to śmiechem, mówiąc, że to dla niego samo szczęście, bo jego konie potrzebowały trochę odpoczynku, którego inaczej by nie dostały.
Jerry powoli wracał do zdrowia, ale lekarz powiedział, że jeśli chce dożyć starości, nie może już nigdy wrócić do pracy dorożkarza. Dzieci wiele razy naradzały się, co zrobią ojciec i matka i jak one mogłyby pomóc zarabiać pieniądze.
Pewnego popołudnia Hotspur wrócił bardzo mokry i brudny.
„Na ulicach jest same błoto pośniegowe” – powiedział gubernator – „porządnie się rozgrzejesz, chłopcze, zanim go wyczyścisz i wysuszysz”.
„W porządku, gubernatorze” – powiedział Harry – „nie odejdę od niego, dopóki nie będzie czysty i suchy; wie pan, że ojciec mnie wyszkolił”.
„Chciałbym, żeby wszystkich chłopców tak wyszkolono jak ciebie” – powiedział gubernator.
Kiedy Harry zmywał gąbką błoto z tułowia i nóg Hotspura, przyszła Dolly, wyraźnie przepełniona jakąś nowiną.
„Kto mieszka w Fairstowe, Harry? Mama dostała list z Fairstowe; strasznie się ucieszyła i pobiegła z nim na górę do taty”.
„Nie wiesz? Przecież tak się nazywa posiadłość pani Fowler – dawnej pani mamy, no wiesz – tej pani, którą tata spotkał zeszłego lata i która przysłała tobie i mnie po pięć szylingów”.
„Ach! Pani Fowler. No pewnie, wszystko o niej wiem. Ciekawe, o czym pisze do mamy”.
„Mama napisała do niej w zeszłym tygodniu” – powiedział Harry – „wiesz, że powiedziała tacie, że gdyby kiedyś rzucił pracę dorożkarza, chciałaby o tym wiedzieć. Ciekawe, co pisze; pobiegnij i zobacz, Dolly”.
Harry szorował Hotspura, posykując „hiusz! hiusz!” jak niejeden stary stajenny. Po kilku minutach Dolly wbiegła w podskokach do stajni.
„Och! Harry, nigdy nie było nic równie wspaniałego; pani Fowler pisze, że mamy wszyscy zamieszkać w jej pobliżu. Jest tam teraz pusty domek, który akurat będzie dla nas dobry, z ogrodem i kurnikiem, i jabłoniami, i wszystkim! A jej stangret odchodzi na wiosnę i wtedy ona będzie chciała, żeby tata zajął jego miejsce; a dookoła są dobre rodziny, gdzie możesz dostać posadę w ogrodzie albo w stajni, albo jako pazik; i jest dobra szkoła dla mnie; a mama na przemian śmieje się i płacze, a tata wygląda na takiego szczęśliwego!”
„To nadzwyczaj wesoła nowina” – powiedział Harry – „i akurat to, czego trzeba, moim zdaniem; będzie to dobre i dla taty, i dla mamy; ale nie zamierzam być pazikiem w obcisłym ubraniu z rzędami guzików. Zostanę stajennym albo ogrodnikiem”.
Szybko ustalono, że gdy tylko Jerry wydobrzeje na tyle, przeprowadzą się na wieś, a dorożka i konie zostaną jak najszybciej sprzedane.
Była to dla mnie ciężka wiadomość, bo nie byłem już młody i nie mogłem się spodziewać, że mój los się poprawi. Odkąd opuściłem Birtwick, nigdy nie byłem tak szczęśliwy jak u mojego drogiego pana Jerry’ego; ale trzy lata pracy w dorożce, nawet w najlepszych warunkach, odbijają się na sile, i czułem, że nie jestem już tym koniem, którym byłem.
Grant od razu powiedział, że weźmie Hotspura, a na postoju byli ludzie, którzy chętnie by mnie kupili; ale Jerry powiedział, że nie pójdę znowu do pracy w dorożce u byle kogo, a gubernator obiecał znaleźć mi miejsce, gdzie będzie mi dobrze.
Nadszedł dzień wyjazdu. Jerry’emu jeszcze nie pozwolono wychodzić i od tamtego sylwestrowego wieczoru już go nie zobaczyłem. Polly i dzieci przyszły się ze mną pożegnać. „Biedny stary Jack! Kochany stary Jack! Szkoda, że nie możemy cię zabrać ze sobą” – powiedziała, a potem, kładąc mi rękę na grzywie, przytuliła twarz do mojej szyi i mnie pocałowała. Dolly płakała i też mnie pocałowała. Harry dużo mnie głaskał, ale nic nie mówił, tylko wydawał się bardzo smutny, i tak zaprowadzono mnie na nowe miejsce.
Przetłumaczono z angielskiego. Przeczytaj oryginał