Końskie figle
Czytaj „Czarnego Księcia” online – Rozdział 34. Stary koń bojowy

Rozdział 34. Stary koń bojowy
Captain został zajeżdżony i wyszkolony na konia wojskowego; jego pierwszym właścicielem był oficer kawalerii, który wyruszał na wojnę krymską. Mówił, że bardzo podobało mu się szkolenie razem ze wszystkimi innymi końmi, kiedy razem szły kłusem, razem skręcały w prawo albo w lewo, zatrzymywały się na komendę albo rzucały się naprzód pełnym pędem na dźwięk trąbki czy znak oficera. Za młodu był ciemnym, jabłkowitym siwkiem stalowej maści i uchodził za bardzo pięknego. Jego pan, młody dżentelmen pełen fantazji, bardzo go lubił i od początku traktował go z największą troską i życzliwością. Opowiadał mi, że życie konia wojskowego wydawało mu się bardzo przyjemne; ale kiedy przyszło do wysłania go za morze na wielkim statku, omal nie zmienił zdania.
„Ta część – powiedział – była straszna! Oczywiście nie mogliśmy po prostu przejść z lądu na statek; musieli więc założyć nam pod brzuchy mocne pasy, a potem mimo naszego szamotania unoszono nas w górę, tak że traciliśmy grunt pod nogami, i przenoszono w powietrzu nad wodą na pokład wielkiego statku. Tam umieszczono nas w małych, ciasnych stanowiskach i przez długi czas ani nie widzieliśmy nieba, ani nie mogliśmy rozprostować nóg. Przy silnym wietrze statek czasem się kołysał, a nami rzucało na wszystkie strony i czuliśmy się okropnie.
„W końcu jednak to się skończyło; wyciągnięto nas w górę i znów przeniesiono na ląd; bardzo się cieszyliśmy i parskaliśmy, i rżeliśmy z radości, kiedy znów poczuliśmy twardy grunt pod kopytami.
„Wkrótce się przekonaliśmy, że kraj, do którego przybyliśmy, bardzo się różni od naszego i że oprócz walki czeka nas wiele trudów; ale wielu żołnierzy tak kochało swoje konie, że robili wszystko, co mogli, żeby było im wygodnie, mimo śniegu, wilgoci i wszechobecnego nieładu”.
„A co z walką? – zapytałem. – Czy to nie było gorsze od wszystkiego innego?”
„No cóż – powiedział – sam nie wiem; zawsze lubiliśmy słuchać sygnału trąbki i wezwania do wymarszu i nie mogliśmy się doczekać, żeby ruszyć, choć czasem musieliśmy stać godzinami, czekając na rozkaz; a kiedy go wydano, rzucaliśmy się naprzód tak wesoło i ochoczo, jakby nie było kul armatnich, bagnetów ani pocisków. Myślę, że dopóki czuliśmy, że jeździec pewnie siedzi w siodle, a jego ręka spokojnie trzyma wodze, żaden z nas nie poddawał się strachowi, nawet kiedy straszne granaty świstały w powietrzu i rozrywały się na tysiąc kawałków.
„Razem z moim szlachetnym panem byłem w wielu bitwach i nie odniosłem żadnej rany; i choć widziałem konie powalone kulami, przebite lancami i pocięte straszliwymi ciosami szabel; choć zostawialiśmy je martwe na polu albo konające w męce od ran, nie sądzę, żebym bał się o siebie. Pogodny głos mojego pana, kiedy dodawał otuchy swoim ludziom, sprawiał, że czułem się tak, jakby ani on, ani ja nie mogli zginąć. Ufałem mu tak całkowicie, że kiedy mnie prowadził, gotów byłem szarżować aż pod same lufy armat. Widziałem wielu dzielnych ludzi ściętych, wielu spadających z siodeł śmiertelnie rannych. Słyszałem krzyki i jęki umierających, galopowałem po ziemi śliskiej od krwi i często musiałem zbaczać, żeby nie stratować rannego człowieka czy konia, ale aż do pewnego strasznego dnia nigdy nie czułem przerażenia; tego dnia nigdy nie zapomnę”.
Tu stary Captain na chwilę przerwał i wziął głęboki oddech; czekałem, a on mówił dalej.
„Był to jesienny poranek i jak zwykle na godzinę przed świtem nasza kawaleria stanęła w szyku, w pełnym rynsztunku, gotowa na to, co przyniesie dzień, czy będzie to walka, czy czekanie. Żołnierze stali przy koniach, czekając w gotowości na rozkazy. Kiedy zrobiło się jaśniej, wśród oficerów dało się wyczuć jakieś poruszenie; a zanim dzień na dobre się zaczął, usłyszeliśmy ogień nieprzyjacielskich dział.
„Potem podjechał jeden z oficerów i wydał rozkaz, żeby żołnierze dosiedli koni, i w jednej chwili każdy był w siodle, a każdy koń stał, czekając na dotknięcie wodzy albo nacisk pięt jeźdźca, wszyscy ożywieni, wszyscy pełni zapału; ale byliśmy tak dobrze wyszkoleni, że gdyby nie żucie wędzideł i niespokojne rzucanie łbem od czasu do czasu, nie można by powiedzieć, że choć drgnęliśmy.
„Mój drogi pan i ja byliśmy na czele szeregu, a kiedy wszyscy siedzieli nieruchomo i czujnie, wziął mały zabłąkany kosmyk mojej grzywy, który przełożył się na złą stronę, przełożył go na właściwą i wygładził ręką; potem, klepiąc mnie po szyi, powiedział: »Będzie dziś gorący dzień, Bayardzie, mój piękny; ale spełnimy swój obowiązek, tak jak dotąd«. Tego ranka głaskał mnie po szyi chyba więcej niż kiedykolwiek przedtem; spokojnie, bez końca, jakby myślał o czymś innym. Uwielbiałem czuć jego rękę na szyi i dumnie, radośnie wyginałem kark; ale stałem bardzo spokojnie, bo znałem wszystkie jego nastroje i wiedziałem, kiedy chce, żebym był spokojny, a kiedy żwawy.
„Nie mogę opowiedzieć wszystkiego, co wydarzyło się tego dnia, ale opowiem o ostatniej szarży, jaką odbyliśmy razem; prowadziła przez dolinę wprost na nieprzyjacielskie armaty. Byliśmy już wtedy dobrze przyzwyczajeni do huku ciężkich dział, terkotu muszkietów i świstu kul obok nas; ale nigdy jeszcze nie byłem pod takim ogniem jak tego dnia. Z prawej, z lewej i z przodu sypały się na nas kule i pociski. Niejeden dzielny człowiek padł, niejeden koń upadł, zrzucając jeźdźca na ziemię; niejeden koń bez jeźdźca wybiegał w szale z szeregu; potem, przerażony samotnością, bez ręki, która by go prowadziła, wciskał się z powrotem między dawnych towarzyszy, żeby razem z nimi gnać do szarży.
„Choć było to straszne, nikt się nie zatrzymał, nikt nie zawrócił. Z każdą chwilą szeregi się przerzedzały, ale kiedy nasi towarzysze padali, zwieraliśmy szyk, żeby trzymać się razem; i zamiast się zachwiać czy zwolnić, galopowaliśmy coraz szybciej, im bliżej byliśmy armat.
„Mój pan, mój drogi pan, zagrzewał towarzyszy, z prawą ręką wzniesioną wysoko, kiedy trafiła go jedna z kul, które świstały tuż przy mojej głowie. Poczułem, jak zachwiał się od uderzenia, choć nie wydał żadnego okrzyku; próbowałem zwolnić, ale szabla wypadła mu z prawej ręki, wodze wysunęły się z lewej, a on osunął się do tyłu z siodła i upadł na ziemię; pozostali jeźdźcy przemknęli obok nas, a pęd ich szarży zepchnął mnie z tego miejsca.
„Chciałem zostać przy nim i nie zostawiać go pod tym pędem końskich kopyt, ale na próżno; i teraz, bez pana i bez przyjaciela, byłem sam na tym wielkim pobojowisku; wtedy ogarnął mnie strach i drżałem tak, jak nigdy przedtem; i ja również, jak widziałem u innych koni, próbowałem dołączyć do szeregu i galopować razem z nimi; ale żołnierze odpędzali mnie szablami. Właśnie wtedy jakiś żołnierz, pod którym zabito konia, chwycił mnie za uzdę i dosiadł, i z tym nowym panem znów ruszyłem naprzód; ale nasz dzielny oddział został okrutnie pokonany, a ci, którzy przeżyli zaciekłą walkę o działa, wracali galopem przez to samo pole. Niektóre konie były tak ciężko ranne, że z upływu krwi ledwie mogły się ruszać; inne szlachetne stworzenia próbowały wlec się na trzech nogach, a jeszcze inne usiłowały podnieść się na przednich nogach, bo tylne zostały strzaskane przez kule. Po bitwie zniesiono rannych i pochowano zabitych”.
„A co z rannymi końmi? – zapytałem. – Czy zostawiono je, żeby umarły?”
„Nie, wojskowi kowale przeszli przez pole z pistoletami i zastrzelili wszystkie, których nie dało się uratować; niektóre, tylko lekko ranne, przyprowadzono z powrotem i opatrzono, ale większość szlachetnych, chętnych stworzeń, które wyruszyły tamtego ranka, nigdy nie wróciła! Do naszych stajni wróciła mniej więcej jedna czwarta.
„Mojego drogiego pana nigdy więcej nie zobaczyłem. Myślę, że spadł z siodła martwy. Żadnego innego pana nigdy tak nie kochałem. Brałem udział w wielu innych potyczkach, ale tylko raz zostałem ranny, i to niegroźnie; a kiedy wojna się skończyła, wróciłem do Anglii tak zdrowy i silny jak wtedy, gdy wyruszałem”.
Powiedziałem: „Słyszałem, jak ludzie mówią o wojnie, jakby to była bardzo piękna rzecz”.
„Ach! – powiedział. – Myślę, że oni nigdy jej nie widzieli. Bez wątpienia jest bardzo piękna, kiedy nie ma wroga, kiedy to tylko ćwiczenia, parady i pozorowane bitwy. Tak, wtedy jest bardzo piękna; ale kiedy tysiące dobrych, dzielnych ludzi i koni giną albo zostają kalekami na całe życie, wygląda to zupełnie inaczej”.
„Wiesz, o co walczyli?” – zapytałem.
„Nie – powiedział – tego koń nie jest w stanie zrozumieć, ale nieprzyjaciele musieli być strasznie złymi ludźmi, jeśli słusznie było płynąć tak daleko za morze tylko po to, żeby ich zabijać”.
Przetłumaczono z angielskiego. Przeczytaj oryginał