Halsters
Een halster, in Groot-Brittannië headcollar genoemd, is het eenvoudige hoofdtuig waarmee je een paard vangt, leidt en vastzet. Er zit geen bit aan en er zijn geen teugels. Een halstertouw wordt vastgeklikt aan een ring onder de kaak, en lichte druk op de neus en de nek vraagt het paard om mee te komen.

Onderdelen van een halster
De meeste halsters zijn gemaakt van dezelfde paar riemen. Het kopstuk loopt over de nek, de plek net achter de oren, en wordt meestal aan de linkerkant gegespt, zodat de halster om kan zonder over de oren te worden getrokken. De neusriem loopt boven de neusgaten rond het hoofd. Bakstukken verbinden die twee via een ring aan elke kant, en een keelriem loopt onder de kaak door om te voorkomen dat de halster naar voren schuift. Onder de kin zit de halsterring, waaraan het touw wordt vastgeklikt. Sommige halsters hebben ook een sluiting bij de keel of een verstelbare kinriem voor een nauwere pasvorm.
Halsters zijn er in veulen-, pony-, cob-, paarden- en trekpaardmaat, maar het etiket is maar een beginpunt. Pas de halster op het paard dat voor je staat.
Soorten halsters
| Soort | Waarvoor |
|---|---|
| Nylon (singelband) | Dagelijkse omgang. Sterk, wasbaar en duurzaam, maar het singelband breekt zelden als het ergens achter blijft haken. |
| Leer | Dagelijkse omgang en transport. Breekt eerder dan singelband als het paard vast komt te zitten, wat veel eigenaren als een veiligheidsvoordeel zien. Moet regelmatig worden schoongemaakt. |
| Veiligheidshalster (breakaway) | Een nylon halster met een leren kopstuk of een breeklipje dat is gemaakt om onder spanning te bezwijken. De gebruikelijke keuze als een halster om moet blijven. |
| Touw | Grondwerk en training. Geknoopt uit één stuk dun touw, met knopen in plaats van gespen. Hij concentreert de druk, zodat het paard kleine signalen voelt, maar hij breekt niet. |
| Show | Voorbrengen aan de hand en halterklassen. Fijn, gepolijst leer, in westernklassen vaak met zilveren beslag, of heel smalle riempjes in de ring voor Arabieren. |

Touwhalsters zijn populair bij trainers die veel vanaf de grond werken, en je kunt ze het best voor dat werk bewaren. Omdat één touw geen zwak punt heeft, raden de meeste bronnen af een paard in een touwhalster vast te zetten: een paard dat in paniek naar achteren trekt, kan zich niet losrukken en kan zich ernstig bezeren. Gebruik om vast te zetten een leren halster of een nylon halster met een breekbaar kopstuk, en zie halstertouwen voor hoe je een paard veilig vastzet.

Hoe een halster moet passen
- Het kopstuk ligt net achter de oren zonder erin te drukken.
- De neusriem zit ongeveer twee vingerbreedtes onder het jukbeen (de benige richel die langs de zijkant van het hoofd loopt), ongeveer halverwege tussen het oog en het neusgat. Te laag, op het zachte uiteinde van de neus, kan hij de ademhaling belemmeren en zelfs over de neusgaten zakken.
- Er passen twee of drie vingers tussen de neusriem en het hoofd, zodat het paard vrij kan kauwen en ademen.
- De keelriem laat ruimte voor drie of vier vingers.
Een te losse halster verschuift tot de gespen en ringen bij het oog zitten, en de slappe riemen kunnen achter een hoef of een paal blijven haken. Een te strakke halster schuurt het haar van de jukbeenderen en de nek. Leer rekt bij gebruik uit, dus controleer de pasvorm af en toe opnieuw. Dezelfde vingertests gelden voor het kopstuk van een hoofdstel; zie een hoofdstel passen.
Weidegang en veiligheid
De meeste veiligheidsadviezen zijn duidelijk: doe de halster af voordat je een paard naar de wei brengt. Een halster kan achter een paal, een hekgrendel of een tak blijven haken, en een paard dat zijn hoofd met een achterhoef krabt, kan er met een ijzer in blijven hangen. Moet een paard er toch een dragen, bijvoorbeeld omdat het moeilijk te vangen is, dan luidt het gebruikelijke advies: een goed passende veiligheidshalster of een halster helemaal van leer, nooit een gewone nylon halster.
De beste cijfers komen uit een enquête uit 2021 onder 5.615 paardeneigenaren door onderzoekers van Hartpury University en de University of Nottingham. Bijna een derde had een paard gewond zien raken terwijl het een halster droeg, en samen meldden ze 134 botbreuken en 167 sterfgevallen. Verwondingen werden het vaakst gemeld bij halsters van singelband en het minst vaak bij leren halsters, en het risico was groter als paarden vaststonden. Het gaat om de eigen meldingen van eigenaren, niet om een telling van elk ongeluk, en de auteurs riepen op tot meer onderzoek en goede richtlijnen voor de pasvorm.
Een latere laboratoriumtest door hetzelfde team liet zien dat “veiligheids”-ontwerpen sterk verschillen. Eén ging open bij een trekkracht van ongeveer 36 kg (80 lb), terwijl een gewone halster van singelband het hield tot bijna 600 kg (1.300 lb). Een breekpunt helpt alleen als het ook echt loslaat; kies dus zorgvuldig en controleer breekbare onderdelen vaak.
Dagelijks onderhoud
Was nylon halsters als ze stijf zijn van zweet en modder, en maak leren halsters schoon en vet ze in zoals je bij een hoofdstel doet (harnachement schoonmaken). Controleer de stiknaden, gespen en ringen, en vervang een breekbaar kopstuk of breeklipje zodra het is gescheurd. En laat het vastzetten aan de halster over: zet een paard nooit vast aan zijn hoofdstel en teugels.
Verwant harnachement
De partner van een halster is het halstertouw. Om te rijden draagt een paard in plaats daarvan een hoofdstel, en voor de neusriem van een hoofdstel gelden vergelijkbare pasregels. Een hackamore of een ander bitloos hoofdstel werkt ook via druk op de neus in plaats van op de mond.
Bovenste afbeelding van Carine06 from UK onder de licentie CC BY-SA 2.0
Afbeelding van Tsaag Valren onder de licentie CC BY-SA 4.0
Afbeelding van Montanabw onder de licentie CC BY-SA 3.0
Vertaald uit het Engels. Lees het origineel