Volg ons gloednieuwe YouTube-kanaal!

Beenbeschermers en bandages

Beenbeschermers en bandages beschermen de onderbenen van een paard: tegen stoten en schaafplekken, tegen klappen van zijn eigen hoeven, tegen stoten in een trailer en, bij onbeslagen hoeven, tegen stenen. Elke soort beschermt een bepaalde plek, en elke soort kan schade doen als hij slecht past of verkeerd wordt omgedaan.

Schimmel met open peesbeschermers en springschoenen aan de voorbenen en kogelbeschermers achter

Waarom benen bescherming nodig hebben

Onder de knie en het spronggewricht heeft een paard bijna geen spieren, alleen bot, pezen en banden onder een dunne huid. De buigpezen lopen langs de achterkant van het pijpbeen. Een paard kan zichzelf ook raken. Bij strijken (brushing) slaat een hoef tegen de binnenkant van het andere been; bij aantrappen (overreaching) raakt een achterteen de hiel van een voorvoet.

Soorten beenbeschermers en bandages

Soort Waartegen hij beschermt
Strijklappen Stoten tegen de binnenkant van het onderbeen door de andere hoef. Van neopreen of gaas, met een stevig stootkussen aan de binnenkant.
Peesbeschermers Klappen van een achterteen tegen de achterkant van de voorbenen. Bij het springen vaak open aan de voorkant, zodat het paard een balk die het raakt nog steeds voelt.
Kogelbeschermers Achterkogels die tegen elkaar slaan. Korte beschermers voor de achterbenen, meestal gecombineerd met peesbeschermers voor.
Springschoenen (bell boots) Snijwonden aan de ballen en de kroonrand (waar de hoef overgaat in de huid) van de voorvoeten, en een achtervoet die op een voorijzer trapt en het eraf trekt.
Transportbeschermers Stoten, schaafplekken en trappen in een trailer. Gevoerd van de knie of het spronggewricht, of hoger, tot aan de kroonrand.
Fleecebandages (polo wraps) Schaafplekken en lichte stoten tijdens het werk. Een fleecebandage dat van onder de knie of het spronggewricht omlaag om de kogel wordt gewikkeld.
Stalbandages Stoten in de box, zwelling na zwaar werk of urenlang stilstaan, en het vasthouden van wondverbanden. Een elastisch bandage over een dikke gewatteerde onderlegger.
Hoefschoenen Kneuzingen door stenen bij onbeslagen hoeven, een verloren ijzer, of een verband om een gewonde hoef. Een afneembare schoen die wordt vastgegespt.

Twee leren peesbeschermers, twee leren kogelbeschermers en twee zwarte rubberen springschoenen, uitgelegd op het gras

Pasvorm en dagelijks gebruik

Beenbeschermers moeten goed genoeg aansluiten om niet te zakken of te draaien, maar nooit zo strak zitten dat ze drukken. Doe schone, droge beschermers om schone, droge benen, haal ze na het werk af en laat ze niet urenlang om. Een springschoen moet achter de ballen net de grond raken als het paard recht staat. Hoefschoenen moeten zorgvuldig op maat worden gekozen, het liefst een paar weken na het bekappen, omdat een kleine afwijking in de pasvorm wonden aan de ballen of de kroonrand kan schuren en zelfs de gang van het paard kan veranderen. Vraag je hoefsmid de pasvorm te controleren.

Beenbeschermers zijn bescherming, geen brace. In een studie bij 26 paarden, gepubliceerd in het Equine Veterinary Journal, verminderden steunbeschermers hoever de kogel in de draf doorzakte met maar een halve tot anderhalve graad.

Alle beenbescherming houdt ook warmte vast. In een studie uit 2021 aan de Middle Tennessee State University was het been onder elke geteste beschermer en elk getest bandage warmer dan een onbedekt been, onder een fleecebandage het warmst van allemaal, en geen van de bedekte benen was drie uur later weer op normale temperatuur. De onderzoekers denken dat de warmte de oppervlakkige buigpees langzaam kan beschadigen; anderen wijzen erop dat dat nog niet is bewezen. Hoe dan ook is het advies van de onderzoekers eenvoudig: haal beschermers en bandages kort na het werk af en spoel de benen met koud water.

Benen van polopony’s in witte fleecebandages op een besneeuwd veld, met een polohamer ernaast

Bandageren: waar het misgaat

Veterinaire bronnen waarschuwen dat een bandage dat te strak zit, op één plek strak zit of na het omdoen verschuift, de pezen eronder kan beschadigen. Paardenmensen noemen het gevolg in het Engels een “bandage bow”, en een pees die op deze manier is beschadigd, krijgt misschien nooit meer zijn volle kracht terug. Volgens dierenartsen is de gebruikelijke boosdoener een dunne of ongelijkmatige onderlegger, niet het bandage als geheel. Een te los bandage heeft zijn eigen gevaar: het kan afzakken, loswikkelen en het paard laten struikelen.

  • Gebruik een gladde, gelijkmatige onderlegger zonder plooien, en laat hem aan de uiteinden niet uitsteken.
  • Wikkel met een stevige, gelijkmatige spanning helemaal naar beneden.
  • De traditionele richting is tegen de klok in aan de linkerbenen en met de klok mee aan de rechterbenen, van bovenaf gezien. Sommige paardenmensen zeggen dat het belangrijker is het elke keer op dezelfde manier te doen.
  • Eindig met de sluiting aan de buitenkant van het been, waar de andere hoef hem niet kan openhalen.
  • Fleecebandages zijn alleen voor tijdens het werk, niet voor de nacht.
  • Leg stalbandages minstens één keer per dag opnieuw aan, tenzij je dierenarts iets anders zegt, en vervang een nat bandage door een droog.
  • Is een been warm, gezwollen of pijnlijk als het bandage eraf gaat, bel dan je dierenarts.

Bandageren is een vaardigheid die je het best leert van iemand met ervaring; onze video over fleecebandages is een begin.

Wedstrijdregels

In het springen onder de FEI mag alles wat aan één been wordt toegevoegd, beschermers en kogelringen inbegrepen, niet meer wegen dan 500 gram, en voor achterbeschermers van jonge paarden gelden ook maatbeperkingen. Kijk in het reglement voordat je start.

Goed om te weten

De hoefbedekking die je vastgespt, is een oud idee. In het hele noordwesten van het Romeinse Rijk droegen paarden en andere trekdieren de hipposandaal, een ijzeren kap met een metalen zool, vastgezet met klemmen en leren veters. Hij was in gebruik voordat genagelde hoefijzers gangbaar werden.

Verwant harnachement

Voor koud weer, zie dekens. Beenbeschermers worden vaak gedragen bij het longeren, en een paard dat op transport gaat, heeft ook een goed passende halster en een halstertouw nodig.

Harnachement

Bovenste afbeelding van Wikikoko, publiek domein

Afbeelding van Maloq onder de licentie CC BY-SA 3.0

Afbeelding van Ludovic Péron onder de licentie CC BY-SA 3.0

Vertaald uit het Engels. Lees het origineel