Paarden in de kunst

The Wishing Horse of Oz – Hoofdstuk 1. De koning van Skampavia

· The Equinest

Koning op een troon met een smaragden halsketting om
The Wishing Horse of Oz is geschreven door Ruth Plumly Thompson als vervolg op de serie van L. Frank Baum, en vertelt over nog meer spannende avonturen van Dorothy. Deze keer met paarden.

De koning van Skampavia

“Is dit alles?” De koning van Skampavia keek fronsend naar de grote stapel zakken, balen, kratten en manden die rond zijn troon was opgetast. Hij boog zich voorover, haalde voorzichtig een vijg uit een van de manden en stopte die in zijn enorme mond.

“Bah, zo droog als vloeipapier,” proestte de roodaangelopen heerser, terwijl hij vol afschuw op zijn tanden beet, “en kijk die kokosnoten eens, niet dikker dan een babyrammelaar!” Hij sprong van zijn troon en begon tegen de manden met groente, de balen katoen en de andere koopwaar te schoppen. “Wat is dit voor stoffige rommel?” raasde hij, terwijl hij woedend naar Pinny Penny keek, zijn geduldige eerste minister. “Hoe durven ze me zulk spul te sturen?” Pinny Penny vouwde zijn handen zenuwachtig in elkaar en weer los, maar sprak toch moedig.

“Omdat ze niets beters hebben, Majesteit. Wat kunnen onze arme onderdanen beginnen met zulke onvruchtbare en kale grond? En dan moeten ze niet alleen genoeg verbouwen voor hun eigen behoeften, maar zijn ze bij wet ook verplicht een derde van alles wat ze oogsten aan de kroon af te staan.”

“En waarom ook niet?” bulderde Skamperoo, die strijdlustig weer achteroverleunde op zijn troon. “Ik ben de KONING! Daar kun je niet omheen, weet je.”

“Nee,” zuchtte Pinny Penny, en hij schoof een van de versleten gordijnen opzij en keek bedroefd naar buiten, de binnenplaats op.

“Wat is dat voor een herrie?” wilde zijn meester weten, toen een mengelmoes van geschreeuw, gebrul en doffe klappen naar hen omhoog kwam rollen. Hij vergat even zijn boosheid, sprong overeind en kwam door de kamer om over de schouder van Pinny Penny te kijken.

“Er schijnt een kleine woordenwisseling te zijn ontstaan tussen de opzichters,” mompelde Pinny Penny gelaten.

Nu moet ik je vertellen dat Skampavia grofweg in zeven graafschappen is verdeeld, en over elk graafschap had Skamperoo een opzichter aangesteld, die de provincie moest besturen en hem een derde van alle oogst en koopwaar uit dat graafschap moest overhandigen. Om tijd te besparen en ze makkelijk uit elkaar te houden, werden de opzichters genoemd naar de afmetingen van de graafschappen die ze bestuurden. Zo heette de opzichter van het Eerste Graafschap, dat één mijl breed en tien mijl lang was, Onebyten; de opzichter van het Tweede Graafschap Twobyfour; en de anderen stonden bekend als Threebysix, Ninebyfive, Eightbyeight, Fivebynine en Fourbyseven. Twee keer per jaar reden de opzichters met hun schatting naar de hoofdstad, en nu waren de zeven reusachtige Skampaviërs beneden op de binnenplaats verwikkeld in een regelrechte veldslag, geholpen door alle wachters en paleisbedienden.

“Woordenwisseling!” brulde de koning, en hij sloeg Pinny Penny ruw op de schouder. “Het is een vechtpartij, en dat weet je best! Ho, ho! Moet je die nietsnutten zien. Ik zeg je, ouwe Two Pins, hoe slecht ze ons ook dienen als boeren en kooplieden, vechten kunnen onze Skampaviërs zeker. En wie zegt dat ik te streng voor ze ben? Heb ik niet ieder van hen een gala-uniform en een geweer gegeven en ze aan de Koninklijke Academie laten leren exerceren en marcheren?”

“En wat heb je aan al dat exerceren en marcheren?” vroeg Pinny Penny vermoeid. Hij liet het gordijn vallen en haastte zich weg, want hij wist maar al te goed dat, als hij geen einde maakte aan het gevecht op de binnenplaats, elk raam in het paleis aan diggelen zou gaan.

“Wat bedoelde hij daar nu weer mee?” mopperde Skamperoo knorrig, toen zijn kleine eerste minister uit het zicht verdween. Met getuite lippen liet hij zich zwaar op zijn troon zakken. Pinny Penny had tenslotte alleen de waarheid gesproken. Waarom had zijn vader of de vader van zijn vader ooit dit vervelende landje uitgekozen? Skampavia, gelegen in het zuidelijke deel van de woestijn van Noland, tussen de koninkrijken Ix en Merryland, had, dat moest hij toegeven, geen rijkdom, geen schoonheid en niets interessants. Zijn kasteel was armoedig en sjofel, maar comfortabel genoeg, en omdat hij er zijn hele leven in had gewoond, was hij eraan gewend. Hij had het hete, droge klimaat en het slechte eten verdragen, maar waarom zou hij dat eigenlijk blijven doen? Lang geleden, in de schoolbanken, had hij geleerd over energieke heersers die met hun legers waren uitgetrokken om rijkere en begeerlijkere landen op hun buren te veroveren. Nou dan, waarom zou hij niet met zijn mannen de grens oversteken naar een vruchtbaarder en vriendelijker land? Het idee beviel hem, maar ergerde hem tegelijk. Skamperoo was dik en lui. Hij hield van rust en gemak, en de gedachte aan een zware veldtocht deed hem huiveren van afkeer. Toch, bedacht hij, terwijl hij terugdacht aan het verwijtende gezicht van Pinny Penny, moest een koning iets doen voor zijn onderdanen, en hoe meer hij voor hen deed—Ho, ho! hoe meer hij hen voor hem kon laten doen. Een rijk en welvarend land betekende een rijke en welvarende heerser. Ontevreden betastte hij de ruwe stof waarvan zijn koninklijke mantel was gemaakt, en hij begon zich voor te stellen hoe hij eruit zou zien in prachtig satijn en fluweel, dik bezet met juwelen. Juwelen. Bah! Het enige juweel dat hij had, was zijn eenvoudige gouden scepter, flink gedeukt en verbogen doordat hij hem zo vaak naar Pinny Penny had gegooid. Hij zette zijn kroon af, bekeek hem met een kritische frons en begon de rijken aan weerszijden van zijn eigen gebied te overwegen.

Ten noorden was er niets dan een zanderige strook woestijn en het woelige water van de Nonestic Ocean. In het oosten lag het koninkrijk Ix, en Zixie, de kleine koningin, vond hij te aardig en vriendelijk om te veroveren. Bovendien was het klimaat van Ix niet veel beter dan dat van zijn eigen land. Ten westen van Skampavia lag Merryland, en ooit was een bende van zijn rumoerige Skampaviërs dat land binnengetrokken, uit op diefstal en kattenkwaad. Toen hij terugdacht aan hoe ze door de vrolijke koning van Merryland waren verwelkomd en onthaald en vervolgens volgeladen met cadeaus naar huis waren gestuurd, zette hij ook dat land snel uit zijn hoofd. Hoe kon hij nu vechten tegen zo’n vorst? In het zuiden lagen de brandende zandvlakten van de Dodelijke Woestijn, die nog niemand in zijn koninkrijk ooit had weten over te steken.

Nadat hij zo alle mogelijkheden in de directe omgeving had uitgeput, tikte Skamperoo geërgerd met zijn voet en begon hij in gedachten te zoeken naar een mooi en ver land om te veroveren. Hij sloot zijn ogen om beter te kunnen nadenken en stond net op het punt weg te doezelen in een aangename droom van rijkdom en verovering, toen Pinny Penny luidruchtig de kamer binnenkwam.

Voor hem uit liepen twee van de opzichters van de koning, die, aangespoord door de onverschrokken kleine eerste minister, nors en uitdagend voor de troon bleven staan.

“Nou, wat is er nu weer?” wilde Skamperoo weten, slaperig met zijn ogen knipperend. “Kun je deze ruzies niet zelf afhandelen, Pinny Penny? Mag een koning dan helemaal geen rust of privacy hebben?”

In plaats van te antwoorden nam Pinny Penny een katoenen zakje aan van de langste van de opzichters en gaf het zwijgend aan de koning. Nog half slapend maakte Skamperoo het trekkoord van het zakje los en schudde de inhoud in zijn dikke hand. Wat hij daar zag, deed zijn ogen openvliegen, wijd open! Juwelen! Precies waar hij naar had verlangd.

“Smaragden!” bracht de koning hijgend uit, terwijl hij de glinsterende halsketting tussen zijn vingers wreef. “Waar heb je dit vandaan, Twobyfour?”

“Ze zijn naar uwe Majesteit gestuurd door een koopman uit het Tweede Graafschap, die ze van een rondtrekkende marskramer had gekregen. De marskramer had ze van een Gilliken gekregen, die ze van een Quadling had gekregen, die ze van een Munchkin had gekregen, die ooit in de Smaragdstad van Oz had gewoond.”

“OZ!” snauwde de koning, en hij ging kaarsrecht zitten. “Waar ligt Oz?”

“Oz is een groot en machtig koninkrijk aan de andere kant van de Dodelijke Woestijn,” antwoordde Twobyfour, terwijl hij onrustig over zijn schouder naar Pinny Penny keek.

“Hoe is die marskramer dan de woestijn overgestoken?” wilde Skamperoo weten, terwijl hij de halsketting tegen het licht hield en zijn ogen gretig liet weiden over de glanzende smaragden.

“Dat kan ik niet zeggen.” Twobyfour wierp een verlangende blik op de deur en wenste van harte dat hij aan de andere kant ervan stond.

“Dan kun je ons misschien vertellen waarom je deze halsketting niet aan de koning hebt afgegeven?” opperde Pinny Penny somber.

“Ja, hoe durfde je hem te houden?” hijgde Skamperoo verontwaardigd. “En waarom sta jij zo te gapen, Threebysix? Ik durf te wedden dat jij hier ook bij betrokken was.”

“Klopt,” riep Twobyfour schor. “Hij probeerde de juwelen van me te stelen. Daarom heeft hij dat blauwe oog.”

“Maar jij probeerde ze van mij te stelen, en hoe zit dat dan, mijn beste kerel?” Twobyfour werd pijnlijk en ongemakkelijk vuurrood onder de beschuldigende blik van de koning.

“In Skampavia hebben we zo weinig, Majesteit,” stamelde hij ellendig. “Met deze smaragden dacht ik een stukje land te kunnen kopen in een koeler en aangenamer land, waar mijn vrouw en mijn twee jongens gelukkig konden zijn: een land waar bloemen in een tuin groeien, en waar een man niet zijn hele leven hoeft te worstelen met stenen en onkruid en urenlang in de hete zon hoeft te exerceren om helemaal niets.”

“Ha!” riep Pinny Penny uit, met een veelbetekenende blik naar de koning.

“Ha, zelf!” gromde Skamperoo woedend, maar terwijl de smaragden in zijn hand bleven fonkelen en glinsteren, zakte zijn woede.

“Je hebt er heel verkeerd aan gedaan de halsketting te houden, Twobyfour,” verklaarde hij mild. “Maar ik heb besloten je te vergeven. Ga nu terug naar het Tweede Graafschap en leg de koopman die je deze halsketting gaf uit dat ik ze alle drie moet hebben.”

“Alle drie!” riep Twobyfour uit. “Maar volgens de wet heeft hij recht op twee ervan.”

“Mijn woord is hier de wet, en je kunt kiezen tussen een gebroken wet of een gebroken hoofd,” zei Skamperoo kalm.

“Hij is de KONING,” mompelde Pinny Penny zachtjes. Er klonk niets sarcastisch in de manier waarop hij het zei, maar iets in de uitdrukking van de eerste minister bezorgde de koning over zijn hele lijf een kriebelig, ongemakkelijk gevoel.

“Ja, ik ben de koning,” schreeuwde hij uitbarstend, “en bovendien heb ik gesproken. Weg, jullie allebei, en JIJ, Twobyfour, hebt twee dagen om terug te komen met die twee halskettingen. De halskettingen of je HOOFD, begrijp je? En—eh—eh—je kunt die koopman in jouw graafschap zeggen dat hij geen waren meer naar de hoofdstad hoeft te sturen, de drie halskettingen volstaan,” brulde hij, terwijl de twee opzichters de deur uit stoven.

“Wat fijn, ze volstaan. U bent de koning,” snoof Pinny Penny met een zuur lachje.

“Ben je een papegaai of een eerste minister? Hou op met dat onzinnige herhalen en vertel me over Oz,” beval Skamperoo, terwijl hij de smaragden halsketting om zijn dikke hals vastmaakte. “Heb je ooit van dat land gehoord, Pinny Penny? Het moet een rijk en wonderbaarlijk land zijn als marskramers zo achteloos met smaragden halskettingen handelen als wij met houten kralen.”

“Het is een wonderbaarlijk land,” antwoordde Pinny Penny peinzend. “Ik weet nog dat mijn vader me vertelde over de hoofdstad van Oz, een Smaragdstad, waar zelfs de straten met juwelen waren ingelegd en elke toren en muur met smaragden was bezet.”

“Nou, waarom heeft niemand me daar ooit over verteld?” piepte de koning knorrig. “Zo’n land op nog geen edelsteenworp afstand, bij wijze van spreken.”

“Uwe Majesteit heeft nooit veel opgehad met lezen of studeren,” bracht Pinny Penny hem een tikje boosaardig in herinnering. “In onze bibliotheek staat een complete geschiedenis van Oz.”

“Haal hem! Haal hem, breng hem onmiddellijk bij me!” hijgde de koning, op en neer stuiterend op zijn troon als een grote, stoute baby (wat hij eerlijk gezegd ook was). “Ik moet ontdekken waarom Oz zo rijk en welvarend is terwijl wij zo arm en ongelukkig zijn.”

“Niet zozeer ongelukkig en arm als wel onverstandig en hebzuchtig,” verklaarde Pinny Penny, terwijl hij kalm door de kamer schreed. “Als uwe Majesteit zich zou verdiepen in manieren om Skampavia te verbeteren, en uw eigen onderdanen een eerlijk deel van hun oogst en koopwaar liet houden, zouden wij ook een machtig land kunnen zijn.”

“Onzin! Wat moeten we nu met zo’n rotsachtig woestijntje als dit?” bulderde Skamperoo minachtend. “Skampavia is een saai koninkrijkje, een dom koninkrijkje, een KoningDOM, dat is een goede naam ervoor.”

“En u dan?” mompelde Pinny Penny binnensmonds, terwijl hij zich haastte om het boek over Oz te halen. Toen hij terugkwam, plofte hij het dikke boekwerk op de knieën van de koning neer en deed hij een stap achteruit, met zijn armen over elkaar.

“Nou—nou? Verwacht je dat ik dit allemaal ga lezen?” jammerde Skamperoo ontsteld. “Wel, daar zou ik een jaar of langer over doen. Leg het me uit, Pinny Penny. Geef me gewoon de hoofdzaak. Gewoon de hoofdzaak—en ik ben het hoofd van de zaak! Ha! ha! ha! Ik heb een grap gemaakt.”

“Maar Oz is geen grap,” zei de eerste minister kortaf, “en dat moet uwe Majesteit maar meteen goed in zijn hoofd prenten. Let nu goed op, dan zal ik proberen u de belangrijkste feiten te geven over dit rijke en betoverende land aan de overkant van de woestijn. Om te beginnen,” Pinny Penny keek streng over zijn brilletje, “is Oz ongeveer vijftig keer zo groot als Skampavia, een groot, langwerpig, glooiend land dat in vier driehoekige koninkrijken is verdeeld. Elk van die koninkrijken heeft zijn eigen heerser, maar alle vier staan ze onder het gezag van Ozma van Oz, wier hoofdstad, de Smaragdstad, precies in het midden van Oz ligt.”

“Een meisje?” riep Skamperoo uit, terwijl hij zich opgewonden vooroverboog. “Hoe kan een gewoon meisje over zo’n belangrijk land heersen?”

“Door haar hart te gebruiken en niet alleen haar hoofd, door spaarzaamheid aan te moedigen en vlijt te belonen,” verkondigde Pinny Penny op een toon die de koning deed ineenkrimpen. “Uwe Majesteit zou er goed aan doen te lezen over haar wijze wetten en plannen om haar land te verbeteren.”

“Dat kun je allemaal gewoon overslaan,” snoof Skamperoo, en hij sloot koppig zijn mond. “Vertel me wie de heersers van die vier koninkrijken zijn en wat de algemene gewoonten en eigenschappen van het volk zijn.”

Pinny Penny sloot zijn ogen, zette zijn vingertoppen tegen elkaar en begon plechtig: “Het noordelijkste land van Oz is het Land van de Gillikens, beroemd om zijn sappige druiven, pruimen, blauweregen en heide. Het is een paars land en wordt geregeerd door Joe King en koningin Hyacinth, die in een met amethisten versierd kasteel hoog in de Gillikenbergen wonen. Het Oostelijke Keizerrijk van Oz is een geel land, bekend om zijn tarwe, maïs, boter, pompoenen, narcissen en goudmijnen. Nick Chopper is keizer van de Winkies, en deze bijzondere heerser is helemaal van blik gemaakt en wordt in lied en verhaal bezongen als ‘De Blikken Houthakker van Oz’.” Pinny Penny zweeg even om op adem te komen en ging toen rustig verder:

“Het Zuidland is rood en staat bekend om zijn aardbeien, tomaten, bieten, rode vogels, roodhout en roodharigen. Glinda, de Goede Tovenares, regeert over de Quadlings, die er wonen, en zij kent net zoveel toverkunst als Ozma zelf—”

“O, het is zo’n toverland waar je maar met je vingers hoeft te knippen om te krijgen wat je wilt,” zuchtte de koning ontevreden. “Nou—nou—ga door—”

“Het Westelijke Land van Oz is blauw,” ging Pinny Penny gedienstig verder, “en iedereen heeft gehoord van zijn beroemde blauwe bergruggen, zijn blauwe vogels, zijn viooltjes, zijn blauwe luchten en zijn hoofdstad, de Saffierstad. Cheeriobed is koning en Orin is koningin van de Munchkins, en ze wonen in de Saffierstad, in bijna net zoveel pracht en praal als Ozma in de Smaragdstad. Is dat alles wat u wilt weten?”

“En het leger?” mompelde Skamperoo met gefronst voorhoofd. “Heeft dat meisje dat daar heerst een groot leger in haar hoofdstad gelegerd?”

Pinny Penny grijnsde tegen wil en dank. “De jonge feeënvorstin van Oz is tegen alle oorlogen en gevechten en heeft aan haar hof een leger dat bestaat uit één lange soldaat met een groene baard,” legde hij haastig uit.

“Eén soldaat met een groene baard!” brulde de koning, en hij tuimelde bijna van zijn troon. “Ik heb van mijn leven nog nooit iets belachelijkers gehoord. Ik dacht dat je zei dat Oz geen grap was, en toch sta je me daar te vertellen over een leger van één soldaat. Wel, dat is het grappigste wat ik ooit heb gehoord. Ha, haw, haw!”

“Lach maar als u wilt,” zei Pinny Penny gelaten, “maar vergeet niet dat Ozma meer toverwerktuigen binnen handbereik heeft dan wij kiezelstenen in onze woestijn. In haar paleis woont de beroemde Tovenaar van Oz, die allerlei gedaanteverwisselingen en betoveringen kan uitvoeren, maar dat alleen doet voor het welzijn van het land.”

“Hm!” riep de koning uit. “Nou, hoeveel strijders hebben wij?”

“Zevenhonderd Skampavische soldaten in elk van de zeven graafschappen,” antwoordde Pinny Penny met tegenzin, “maar laat ik uwe Majesteit waarschuwen dat het idee dat u in uw hoofd hebt pure waanzin is en tot niets anders dan ondergang zal leiden. Zet uw kroon af, zet uw slaapmuts op en droom deze dwaasheid weg.”

“En een mooie kroon is het ook,” snauwde de koning, terwijl hij zijn kroon afrukte en er boos naar keek. “Maar deze smaragden zullen hem wat opfleuren, hè, Pinny Penny?”

“Het is niet de schittering van edelstenen in de kroon van een koning die telt; het zijn de juwelen van wijsheid in het hoofd onder de kroon die hem gelukkig en geliefd maken—”

“Stop! Genoeg!” brulde de koning, en hij smeet de kroon met al zijn kracht naar Pinny Penny. “Wanneer hou je eens op met dat eeuwige gepreek en gemopper?”

“Wanneer uwe Majesteit ophoudt onzin te praten,” zuchtte Pinny, terwijl hij de kroon met één hand opving en met de andere aan een lang belkoord trok. “Kom, laten we thee drinken en Oz vergeten,” stelde hij kalm voor. “Citroen of room, Hoogheid?”

“Citroen!” gromde de koning zuur, en hij sloeg het geschiedenisboek op zijn knieën open en staarde lang en jaloers naar een plaatje van de Smaragdstad van Oz.

Alle hoofdstukken

Vertaald uit het Engels. Lees het origineel