Vos als basiskleur bij paarden

Vosbasis
Er zijn vier basiskleuren bij paarden: zwart, vos, bruin en zwartbruin. Deze vier basiskleuren leveren samen met allerlei modificaties en verdunningen het enorme spectrum aan effen paardenkleuren op. De vosbasis komt bij alle rassen voor en wordt veroorzaakt door een gen dat het extension- of E-locus heet en dat zorgt voor de aanmaak van het rode pigment feomelanine.

Gewone vos

Vossen (in het Engels ook wel ‘sorrel’ genoemd) hebben geen zwarte haren: ze laten over hun hele lichaam alleen verschillende tinten rood zien, al kunnen ze witte aftekeningen aan hoofd of benen hebben. Vossen komen in een grote verscheidenheid aan rode lichaamstinten voor, en hun manen en staart kunnen daar weer van afwijken. Ze bieden een breed spectrum aan roodtinten, maar uit twee vossen wordt altijd een vosveulen geboren.

Vosrassen

De meeste rassen kunnen een vosvacht hebben, maar een paar staan speciaal bekend om hun vurig rode kleur, waaronder de Budjonny, de Suffolk Punch, het Finse paard, de Comtois en de Gidran. De meeste komen ook in andere kleuren voor, maar veel ervan worden op dit prachtige rood gefokt.

Vostinten

De vosfamilie kent een regenboog aan roodtinten, maar ze vallen allemaal in een van vier categorieën. Gelukkig verschillen de voskleuren genetisch een beetje van elkaar, wat ons een tamelijk overzichtelijke manier geeft om ze te benoemen. Hoe vossen van oudsher worden ingedeeld, kan per land en per ras verschillen, los van hun genetica.

Donkere vos (liver chestnut)Donker (liver)
De tint loopt van bijna zwart tot donker steenrood; manen en staart kunnen dezelfde kleur hebben als het lichaam, of lichter of donkerder zijn.
Rode vosRood
Rode vos is een vurige kleur, van helder, fel rood tot lichtrood. Manen en staart kunnen in allerlei gradaties rood zijn.
Lichte vosStandaard
Een heel algemeen type vos: standaard kan van roodbruin tot modderbruin lopen. Manen en staart kunnen in allerlei gradaties rood zijn.
Lichte vosLicht (sandy)
Misschien wel de minst algemene: lichte vossen lopen van zachtbruin tot bleekrood. Manen en staart kunnen in allerlei gradaties rood zijn.

Modificaties op vosvachten

Modificerende genen werken in op de basiskleur, en een vosbasis wordt door meer verschillende modificaties beïnvloed dan een zwarte basis, met soms spectaculaire resultaten.

Mealy vosModificatie mealy of pangaré
De pangaré-modificatie werkt alleen op bepaalde delen van het paard: ze maakt de neus, de buik, de flanken, de ellebogen en de zone rond de ogen lichter.
Sooty vosModificatie sooty of smutty
De sooty-modificatie, vermoedelijk een natuurlijke camouflage, laat zwarte haren groeien, vooral langs de bovenlijn en op benen, manen en staart.
Flaxen vosModificatie flaxen
De flaxen-modificatie werkt alleen op de kleur van manen en staart en maakt die vaak zuiver wit. Kan met palomino worden verward.

Verdunningen op vosvachten

Vossen worden door de meeste bekende verdunningsgenen beïnvloed, wat een enorme verscheidenheid aan prachtige tinten op vosbasis oplevert.

Palomino paardEnkele cream-verdunning
Eén dosis van het cream-gen geeft palomino’s: tinten goudkleurig lichaamshaar met witte manen en staart, vaak met appeling op het lichaam.
Cremello paardDubbele cream-verdunning
Een dubbele dosis van het cream-gen geeft cremello’s: zuiver witte dieren met een roze huid en blauwe ogen. Zo’n paard wordt weleens een albino genoemd (maar dat is het niet).
Red dun paardDun-verdunning
De dun-verdunning geeft bij een vos een lichtrode kleur. Een dun dier herken je gemakkelijk aan de streep over de rug.
Gold champagne paardChampagne-verdunning
Champagnevachten kunnen een bijna metaalachtige glans, sproeten en lichte ogen hebben, wat een dier oplevert dat op een bleke palomino lijkt.

Witpatronen op vosvachten

De prachtige witpatronen komen voor bij elke vachtkleur die er de genen voor draagt. Een vosbasis geeft bij allemaal schitterende patronen.

VosschimmelWitpatroon schimmel
Schimmels worden als vos geboren en worden wit naarmate ze ouder worden. Jonge vosschimmels (rose grey) hebben een prachtige roze kleur.
Vos-appaloosaWitpatroon appaloosa
Appaloosa-witpatronen zijn een uiting van het leopard-complex en laten een enorme verscheidenheid aan gespikkelde patronen zien.
Vosbont paardWitpatroon bont (pinto)
Het bonte witpatroon op een vosbasis heet vosbont (skewbald) en komt in een hele reeks contrastrijke tekeningen voor.
Strawberry roan paardWitpatroon roan
Het roan-witpatroon geeft op een vosvacht een bijna roze kleur; zulke paarden worden meestal strawberry roan genoemd.
Rood rabicano paardWitpatroon rabicano
Het rabicano-witpatroon lijkt op een vosvacht op roan; aan de ‘skunk tail’ (witte haren aan de staartwortel) herken je rabicano het best.

Meer kleuren

Kleuren

Vertaald uit het Engels. Lees het origineel